Τετάρτη, 27 Ιουλίου 2016

KΡΙΤΙΚΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΟΙΗΜΑ ''Η ΑΓΙΑ ΑΝΝΑ'' ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΕΥΑΓΕΛΑΤΟΥ ΑΠΟ ΤΗ ΜΑΡΙΛΕΝΑ ΦΩΚΑ‏

Η ΑΓΙΑ ΑΝΝΑ ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΕΥΑΓΕΛΑΤΟΥ ΑΠΟ ΤΗ ΜΑΡΙΛΕΝΑ ΦΩΚΑ‏

Η ΑΓΙΑ ΑΝΝΑ (La Sainte Anne ) ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΥ

Το ποίημα του Κώστα Ευαγγελάτου η Αγία Άννα (La Saint Anne ) αποτελεί μια αριστουργηματική «ανάγνωση και ποιητική αποτύπωση » του πίνακα του Leonardo Da Vinci, «Η Παρθένος ,Το Βρέφος και η Αγία Άννα» που φιλοτεχνήθηκε τον 16 αιώνα για κοσμήσει το ναό Santissima Annunziata στη Φλωρεντία. Το έργο επί των ημερών μας βρίσκεται στο Λούβρο και συγκαταλέγεται ανάμεσα στους δέκα καλύτερους πίνακες του καλλιτέχνη.
Σύμφωνα με τον Άγιο Ιωάννη το Χρυσόστομο, ο εικονογράφος-«ζουγράφος» (όπως αποκαλούσαν τότε τους μετέπειτα αγιογράφους) ερμηνεύει τις Γραφές. Ο Κώστας Ευαγγελάτος γίνεται με τη σειρά του έμμεσα ερμηνευτής των Γραφών. Ο εν λόγω πίνακας βέβαια δεν είναι σωστά τοποθετημένος ιστορικά εφόσον τα τρία πρόσωπα που απεικονίζονται δεν συνυπήρξαν, καθώς κατά τους Ευαγγελιστές η Παρθένος Μαρία, ορφανή από τα 11 έτη της , βγαίνοντας από το Ναό στα 15 παραδόθηκε μη έχουσα κανέναν στον κόσμο στον Ιωσήφ τον Μνήστωρα για να την προστατεύσει. Εν τούτοις ο πίνακας του Da Vinci μεταφέρει τον θεατή σε «Χρόνο Βασιλείας των Ουρανών » που όλοι, άυλες οντότητες, ζώντες και μεταστάντες μετέχουν στην Δόξα Κυρίου, κυρίως κατά την διάρκεια των μυστήρια της Εκκλησίας. «Η Παρθένος, Το Βρέφος και η Αγία Άννα είναι ένας πίνακας που είναι φιλοτεχνημένος με τους κανόνες τις Καθολικής Αγιογραφικής τέχνης, αποτυπώνοντας το «ένσαρκο» συνεπώς εστιάζει περισσότερο στις εκφράσεις των προσώπων που αναδεικνύουν τις μεταξύ τους σχέσεις αλλά μπορούν επιπλέον να τους αποδοθούν φιλοσοφικές και θεολογικές προεκτάσεις.
Η ανταπόκριση του Κώστα Ευαγγελάτου σε αυτό το κορυφαίο έργο τέχνης ήταν το ποίημα Η ΑΓΙΑ ΑΝΝΑ ένα πόνημα γραμμένο με ροή λόγου, αφαιρετικού που η δομή του δείχνει ότι η σύλληψη του έργου ήταν μια αυθόρμητη αλλά ουσιαστική ανταπόκριση του καλλιτέχνη σε ένα οπτικό ερέθισμα που έγινε με έμπνευση, σεβασμό και ευλάβεια προς τα Ιερά πρόσωπα που απεικονίζονται.
Επίσης μας παρέχει πληροφορίες με λεκτικά σχήματα όπως «Θωπείες Τοσκάνης, αιθέριο σφουμάτο, σκιές σημεία, χαράξεις » για την απαράμιλλη και νεοφανή τεχνική του Da Vinci των απαλών τονικών μεταβάσεων, του κιαροσκούρο και του σφουμάτο αλλά και με εκφράσεις όπως «γkρίζες χαράδρες» αποκαλύπτει επίσης της εξαιρετικές γεωλογικές γνώσεις του Da Vinci.
Υπάρχει το στοιχείο της προ οικονομίας της Σταυρικής θυσίας που στον πίνακα αποκαλύπτεται με τον Αμνό στα χέρια Του Ιησού που ο ποιητής αντικαθιστά με την εισαγωγή ενός καινούργιου στοιχείου, την αναφορά του στον Ανάδοχο, Ιωάννη τον Πρόδρομο, που μετά την Βάπτιση «καθιστά» τον Ιησού «Έτοιμο « για το Έργο Του που θα τον οδηγήσει στη θυσία, ενώ και ο ίδιος ο Πρόδρομος υπήρξε Αμνός για χάρη του Νυμφίου.
Οι δυο Γυναίκες, η Παρθένος και Η Αγία Άννα λειτουργούν σαν πρόσωπα- σύμβολα που μπορεί κανείς να εικάσει την αλληλεπίδραση της της Στωικής φιλοσοφίας και του Χριστιανισμού. Η Αγία Άννα έχει ταυτιστεί με την εκκλησία που στωικά έχει υπομείνει τόσα δεινά αλλά αυτός είναι ο δρόμος της τελείωσης μέσω της θυσίας, ενώ η Παρθένος ταυτίζεται περισσότερο με την αδύναμη ανθρώπινη φύση και ειδικά την μητρική που λυγίζει μπροστά στο μαρτύριο. Ο ποιητής συμπάσχει και αυτός με το ανθρώπινο δράμα της Παρθένου.
Η απόδοση του ποιήματος από τον Κώστα Ευαγγελάτο ήταν σωστή, ορθοφωνική, υποβλητική και επιτέλεσε τον σκοπό της να γίνει κατανοητό το ποίημα από τον ακροατή καθώς το κάθε ποίημα γράφεται, αλλά «για να υπάρξει και να ολοκληρωθεί» πρέπει να αποδοθεί με απαγγελία και όχι μόνο σιωπηρή ανάγνωση .
Εν κατακλείδι, το περιεχόμενο του ποιήματος του Κώστα Ευαγγελάτου Η ΑΓΙΑ ΑΝΝΑ βρίσκεται σε τέτοιο ικανοποιητικό βαθμό περιγραφικής αρμονίας με τον πίνακα στον οποίο αναφέρεται που θα ήταν δυνατό για κάποιον ακούγοντας το να φανταστεί κατά προσέγγιση το περιεχόμενό του χωρίς να έχει δει το έργο.
Το ποίημα Η ΑΓΙΑ ΑΝΝΑ του ΛΕΟΝΑΡΝΤΟ (La Saint Anne) βρίσκεται στην ενότητα ΣΦΟΥΜΑΤΟ ΚΑΙ ΞΙΦΟΣ από Συλλογή ΠΟΛΥΣΜΙΓΟΣ ΑΙΝΟΣ, του Κώστα Ευαγγελάτου Εκδόσεις «Συλλογές». Αθήνα, ,2014.


Μαριλένα Φωκά (ΜΑ) Αγιογράφος- Κριτικός Βιβλίου

ΠΗΓΕΣ
1 Καινή Διαθήκη
2.Μελέτη Χαράλαμπου Νεοφύτου, πρεσβυτέρου Η ΠΑΡΘΕΝΟΣ ΜΑΡΙΑ, Η ΜΗΤΕΡΑ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ
3. Leonardo Da Vinci, Wikipedia




Τρίτη, 5 Ιουλίου 2016

ΜΕ επιτυχία ξεκίνησε η έκθεση της Μαριλένας Φωκά στο Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείου Μελισσίων του Δήμου Πεντέλης.


Εγκαινιάστηκε με επιτυχία η ατομική έκθεση Αγιογραφίας της Μαριλένας Φωκά με τίτλο ‘’ΧΑΙΡΕ ΚΕΧΑΡΙΤΩΜΕΝΗ ‘’ στο χώρο του Ιστορικού και Λαογραφικού Μουσείου  του  Δήμου Πεντέλης (17ης Νοεμβρίου 15 και Αγίου Γεωργίου, Μελίσσια) που τελεί υπό την αιγίδα του Δήμου Πεντέλης.


Στο νέο αγιογραφικό της δρώμενο η Αγιογράφος  παρουσιάζει 19 Αγιογραφίες
αφιερωμένες στη Παναγία με κυρίαρχη τον Χαιρετισμό της Θεοτόκου, εικόνα που προηγείται του Ευαγγελισμού.


Ο Θεωρητικός - Ιστορικός Τέχνης Λεόντιος  Πετμεζάς  που  προλόγισε την έκθεση  επισήμανε   :
 ‘’Η  μελετημένη σύλληψη των απεικονίσεων της Θεοτόκου   από την Μαριλένα Φωκά   αποτελεί  χαρακτηριστική  σύνθεση  αξιώσεων  και εργασίας καθώς στη δόμηση και την δομή  κάθε έργου κυριαρχούν  και  δεσπόζουν το σύμβολο - πρόσωπο , η έννοια της  μορφής και η κατάσταση ζωής την οποία βίωνε .
Οι πίνακες  συγκροτούν και παρουσιάζουν ευπρόσδεκτα  τα στοιχεία  της προσωπικότητας της  που  μέσα στο κοσμολογικό χαρακτήρα του βίου της συνυπάρχουν  η αγάπη ,η ανωτερότητα και το δόσιμο ψυχής .
Η δημιουργός  μέσα από την αποτύπωση και την ανίχνευση της πορείας  της εντρυφά εύληπτα  στα πεδία δράσης  με εμπλουτισμένη γνώση  αποκαλύπτοντας  τεχνικές και εικονικά μοτίβα προχωρημένης εικαστικά υφής και γραφής. 
Προεκτείνει την έμπνευση της  με  ευλαβική διάθεση, ευφρόσυνη σκέψη και πίστη.’’


Θρησκευτική προσέγγιση για το χαιρετισμό της Θεoτόκου σε σχέση με τον Ευαγγελισμό  έγινε  από την Αγιογράφο Μαριλένα Φωκά που έχει κάνει και την επιμέλεια της έκθεσης. 


Συγκεκριμένα εκτίθενται οι  εικόνες:O Χαιρετισμός της Θεοτόκου, Ο Χαιρετισμός της Θεοτόκου (φορητή εικόνα),Παναγία η Κυοφορούσα, Παναγία η των Πάντων Χαρά, Παναγία η Γαλακτοτροφούσα, Παναγία και τα πρώτα βήματα του Ιησού, Παναγία Δεόμενη, Παναγία Δεόμενη, Παναγία Δεόμενη(ρώσικης τεχνοτροπίας ),Παναγία του Καζάν (1η εκδοχή),Παναγία του Καζάν (2η εκδοχή),Παναγία του Καζάν (3η εκδοχή),Παναγία των Βλαχερνών, Παναγία του Ντον, Παναγία του Κίκκου, Παναγία η Θαλασσινή, Παναγία (δια χειρός Θάλειας –Βαρβάρας Τρανταλίδου) και δύο δεήσεις της Παναγίας


Αρκετός κόσμος τίμησε με την παρουσία του την έκθεση.

Ανάμεσά τους η  φιλόλογος και πρόεδρος του Πολιτισμικού και Λαογραφικού Συλλόγου Μελισσίων, υπεύθυνη του Μουσείου Γιώτα Λαμπίρη- Καλιβιώτη , η υπεύθυνη του Πολιτιστικού Κέντρου Μελισσίων Κική Κοσμά-Μπάρα , ο καλλιτέχνης Ανδρέας Λιάλιος ,η Λιλίκα Κοκκινάκη και ο Αντώνης Κοκκινάκης,η εικαστικός Θάλεια Μαγδαληνού, ο Δημήτρης Μαγδαληνός ,ο νομικός και συγγραφέας Ανδρέας Κονδυλάτος και αλλοι.

Η Αγιογράφος Μαριλένα Φωκά θα συμμετάσχει όπως κάθε χρόνο στην ετήσια έκθεση του Ναού του προφήτη Ηλία  στην Αγία Παρασκευή στις 19 Ιουλίου 2016 με το Αγιο Μανδήλιο, τον Ιησού Πάσχοντα ,τον Χαιρετισμό της Θεοτόκου (φορητή εικόνα) και με νέα εικαστικά έργα της.